40 حدیث با موضوع شایسته ترین الگو
شایسته ترین الگو
قرآن کریم
لَقَدْ کانَ لَکُمْ فى رَسولِ اللّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ کانَ یَرْجُو اللّهَ وَ الْیَوْمَ الاْآخِرَ وَ ذَکَرَ اللّهَ کَثیرا؛(1)
قطعا رفتار رسول خدا براى شما الگویى شایسته است، براى آنان که به رحمت خدا و روز رستاخیز امید دارند و خدا را بسیار یاد مىکنند.
1
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
اِنَّما بُعِثْتُ لاُِتَمِّمَ مَکارِمَ الاَْخْلاقِ؛(2) من تنها برانگیخته شدهام تا اخلاق بزرگوارانه را به کمال رسانم.
2
امام حسین علیهالسلام :
کانَ صلىاللهعلیهوآله ... لا یَحْسَبُ اَحَدٌ مِنْ جُلَسائِهِ اَنَّ اَحَدا اَکْرَمُ عَلَیْهِ مِنْهُ؛(3)
پیامبر صلىاللهعلیهوآله چنان با همنشینان رفتار مىنمودند که هیچ یک از آنان گمان نمىکرد کسى نزد آن حضرت از وى گرامىتر باشد.
3
امام على علیهالسلام :
ـ فى صِفَةِ النَّبىِّ صلىاللهعلیهوآله ـ طَبیبٌ دَوّارٌ بِطِبِّهِ قَدْ اَحْکَمَ مَراهِمَهُ وَ اَحْمى (اَمْضى) مَواسِمَهُ یَضَعُ ذلِکَ حَیْثُ الْحَاجَةُ اِلَیْهِ مِنْ قُلوبٍ عَمْىٍ وَ آذانٍ صُمٍّ وَ اَلْسِنَةٍ بُکْمٍ مُتَتَبِّعٌ بِدَوائِهِمَواضِعَ الْغَفْلَةِ وَ مَواطِنَ الْحَیْرَةِ... ؛(4)
امام على علیهالسلام :
پیامبر صلىاللهعلیهوآله پزشکى بودند که با دانش خود، همواره در میان مردم مىگشتند، مرهمهایشان را به خوبى فراهم و ابزار کارشان را آماده مىساختند و آنها را هرجا که لازم بود، مىگذاردند، در دلهاى کور و گوشهاى کر و زبانهاى گنگ. غفلتگاهها و جایگاههاى حیرت را جستجو و با داروى خود، آنها را درمان مىکردند.
4
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
ألا اُخْبِرُکُمْ بِاَشبَهِکُم بى؟ قَالوا: بَلى یا رَسولَ اللّهِ. قالَ: اَحسَنُکُم خُلقا وَ اَلیَنُکُم کَنَفا وَ اَبَرُّکُم بِقَرَابَتِهِ وَ اَشَدُّکُم حُبّا لاِِخوانِهِ فى دینِهِ وَ اَصبَرُکُم عَلَى الحَقِّ وَ اَکظَمُکُم لِلغَیظِ وَ اَحسَنُکُم عَفْوا وَ اَشَدُّکُم مِن نَفْسِهِ اِنْصافا فِى الرِّضا وَ الْغَضَبِ؛(5)
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
آیا شما را از شبیهترینتان به خودم با خبر نسازم؟ گفتند: آرى اى رسول خدا! فرمودند: هر کس خوش اخلاقتر، نرمخوتر، به خویشانش نیکوکارتر، نسبت به برادران دینىاش دوستدارتر، بر حق شکیباتر، خشم را فروخورندهتر و با گذشتتر و در خرسندى و خشم با انصاف تر باشد.
5
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
اَلا اُخْبِرُکُمْ بِاَبْعَدِکُمْ مِنّى شَبَها؟ قَالُوا: بَلى یا رَسولَ اللّهِ. قالَ: اَ لْفاحِشُ الْمُتَفَحِّشُ الْبَذىءُ، اَ لْبَخِیلُ، اَ لْمُخْتَالُ، اَ لْحَقودُ، اَ لْحَسُودُ، اَ لْقاسِى الْقَلْبِ، اَ لْبَعِیدُ مِنْ کُلِّ خَیْرٍ یُرْجى، غَیْرُ المَاْمونِ مِنْ کُلِّ شَرٍّ یُتَّقى؛(6)
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
آیا شما را از کم شباهتترینتان به خودم آگاه نسازم؟ عرض کردند: چرا، اى رسول خدا! فرمودند: زشتگوىِ بىآبروىِ بىشرم، بخیل، متکبر، کینهتوز، حسود، سنگدل، کسى
که هیچ امیدى به خیرش و امانى از شرش نیست.
6
دیلمى : کانَ النَّبىُّ صلىاللهعلیهوآله ... یُسَلِّمُ عَلى مَنِ اسْتَقْبَلَهُ مِنْ کَبیرٍ وَ صَغیرٍ وَ غَنىٍّ وَ فَقیرٍ و لا یُحَقِّرُ ما دُعِىَ اِلَیهِ و لو اِلى خَشفِ التَّمْرِ وَ کانَ خَفیفَ المَؤونَةِ کَریمَ الطَّبیعَةِ، جَمیلَ المُعاشَرَةِ، طَلِقَ الوَجهِ، بَشّاشا من غَیرِ ضِحکٍ، مَحْزونا مِن غَیرِ عَبوسٍ، مُتَواضِعا مِنْ غَیْرِ مَذَلَّةٍ، جَوادا مِن غَیْرِ سَرَفٍ، رَقیقَ القَلبِ، رَحیما بِکُلِّ مُسْلِمٍ... ؛(7)
دیلمى : رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله به هر کس برخورد مىنمودند، از بزرگ و کوچک، ثروتمند و فقیر، سلام مىکردند و اگر به جایى حتى براى خوردن خرمایى خشک دعوت مىشدند، آن را کوچک نمىشمردند. زندگیشان کم هزینه بود، بزرگ طبع، خوش معاشرت و گشاده رو بودند، بى آنکه بخندند، همیشه متبسم بودند .
بىآنکه اخمو باشند، محزون بودند، بىآنکه از خود ذلّتى نشان دهند، متواضع بودند، مىبخشیدند ولى اسراف نمىنمودند، دل نازک و نسبت به تمام مسلمانان مهربان بودند.
7
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
اِنّا اُمِرْنا مَعاشِرَ الاَنْبیاءِ بِمُداراةِ النّاسِ، کَما اُمِرْنا بِاِقامَةِ الفَرائِضِ؛(8)
ما پیامبران، همانگونه که به برپا داشتن واجبات مأمور شدهایم، به مدارا کردن با مردم نیز مأمور شدهایم.
8
در حدیث :
اِنَّ النَّبىَّ صلىاللهعلیهوآله کانَ یُحِبُّ الفالَ الحَسَنَ وَ یَکْرَهُ الطِّیَرَةَ؛(9)
پیامبر صلىاللهعلیهوآله فال خوب را دوست داشتند و از فال بد، بدشان مىآمد.
9
امام على علیهالسلام :
وَ هُوَ خاتَمُ النَّبیّینَ، اَجْوَدُ النّاسِ کَفّا وَ اَرْحَبُ النّاسِ صَدْرا وَ اَصْدَقُ النّاسِ لَهْجَةً وَ اَوْفَى النّاسِ ذِمَّةً وَ اَلْیَنُهُمْ عَریکَةً وَ اَکْرَمُهُمْ عِشْرَةً مَنْ رَآهُ بدیهَةً هابَهُ وَ مَنْ خالَطَهُ مَعْرِفَةً اَحَبَّهُ یَقولُ ناعِتُهُ: لَمْ اَرَ قَبْلَهُ وَ لا بَعْدَهُ مِثْلَهُ؛(10)
امام على علیهالسلام : او که خاتم پیامبران بود، بخشندهترین، پرحوصلهترین، راستگوترین، پایبندترین مردم به عهد و پیمان، نرمخوترین و خوش مصاحبتترین مردم بود، هر کس بدون سابقه قبلى او را مىدید، هیبتش او را مىگرفت و هر کس با او معاشرت مىنمود و او را مىشناخت دوستدارش مىشد و هر کس مىخواست او را تعریف کند، مىگفت: نظیر او را پیش از او و پس از او ندیدهام.
10
اَنَس : کانَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله اِذا فَقَدَ الرَّجُلَ مِنْ اِخْوانِهِ ثَلاثَةَ اَیّامٍ سَأَلَ عَنْهُ، فَاِنْ کانَ غائِبا، دَعا لَهُ وَ اِنْ کانَ شاهِدا زارَهُ وَ اِنْ کانَ مَریضا عادَهُ؛(11)
رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله هرگاه یکى از اصحاب خود را سه روز نمىدیدند از حال او جویا مىشدند، آنگاه اگر در سفر بود، دعایش مىکردند و اگر در شهر بود به دیدارش و اگر مریض بود، به عیادتش مىرفتند.
11
امام صادق علیهالسلام :
مَا کَلَّمَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله اَلْعِبادَ بِکُنْهِ عَقْلِهِ قَطُّ، قَالَ رَسُولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله : اِنّا مَعاشِرَ الاَْنْبیاءِ اُمِرْنا اَنْ نُـکَلِّمَ النّاسَ عَلى قَدْرِ عُقولِهِمْ ؛(12)
رسول خدا صلىاللهعلیهوآله هرگز با مردم به اندازه عقل خود سخن نگفتند و فرمودند: ما پیامبران مأموریم که با مردم به اندازه عقل و فهمشان سخن بگوییم.
12
پیامبر صلىاللهعلیهوآله : اَوصانى رَبّى بِسَبعٍ: اَوصانى بِالاِْخلاصِ فِى السِّرِّ وَ الْعَلانیَةِ وَ اَن اَعْفُوَ عَمَّن ظَلَمَنى و اُعْطىَ مَن حَرَمَنى و اَصِلَ مَنْ قَطَعَنى و اَن یَکونَ صَمْتى فِکْرا وَ نَظَرى عِبَرا؛(13)
پیامبر صلىاللهعلیهوآله : پروردگارم هفت چیز را به من سفارش فرمود: اخلاص در نهان و آشکار، گذشت از کسى که به من ظلم نموده، بخشش به کسى که مرا محروم کرده، رابطه با کسى که با من قطع رابطه کرده، و سکوتم همراه با تفکّر و نگاهم براى عبرت باشد.
13
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
اَقْرَبُکُمْ غَدا مِنّى فِى الْمَوْقِفِ اَصْدَقُکُمْ لِلْحَدیثِ وَ اَدّاکُمْ لِلاَْمانَةِ وَ اَوفاکُمْ بِالْعَهْدِ وَ اَحْسَنُکُمْ خُلْقا وَ اَقْرَبُکُمْ مِنَ النّاسِ؛(14)
نزدیکترین شما به من در قیامت: راستگوترین، امانتدارترین، وفادارترین به عهد و پیمان، خوش اخلاقترین و نزدیکترین شما به مردم است.
14
ابى سعید الخدرى : کانَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله اَشَدَّ حَیاءً مِنَ العَذراءِ فى خِدْرِها. و کانَ اِذا کَرِهَ شَیئا عَرَفْناهُ فى وَجْهِهِ؛(15)
رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله از دختران پشت پرده با حیاتر بودند، و اگر چیزى را دوست نمىداشتند، از چهرهشان مىفهمیدیم.
15
امام حسن مجتبى علیهالسلام :
کانَ رَسولُ اللّه صلىاللهعلیهوآله فَخْما مُفَخَّما... یَتَـکَلَّمُ بِجَوامِعِ الکَلِمِ فَصْلاً لا فُضولَ فیهِ و لا تَقصیرَ. دمثا، لَیْسَ بِالجافى و لا بِالْمَهینِ تَعظُمُ عِنْدَهُ النِّعْمَةُ و اِنْ دَقَّت لا یَذُمُّ مِنها شَیئا غَیْرَ اَنَّهُ کانَ لا یَذُمُّ ذَواقا و لا یَمدَحُهُ و لا تُغضِبُهُ الدُّنْیا و ما کانَ لَها، فَاِذا تُعوطىَ الحَقّ لَم یَعْرِفهُ اَحَدٌ، و لَم یَقُمْ لِغَضَبِهِ شَىءٌ حَتّى یَنتَصِرَ لَهُ... ؛(16)
امام حسن مجتبى علیهالسلام : رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله (در نظرها) با شکوه و بزرگوا بودند... سخنانى کوتاه، جامع و بىچون و چرا مىگفتند بدون کم و زیاد، نرمخو و مهربان بودند، در حق کسى ظلم نمىکردند، کسى را خوار نمىشمردند، نعمت را اگر چه کم بود، بزرگ مىدانستند و چیزى از آن را نکوهش نمىکردند، از مزه غذا نه بد مىگفتند و نه تعریف مىکردند، دنیا و آنچه به آن مرتبط است ایشان را خشمگین نمىساخت و هرگاه حقى ضایع مىشد، احدى را ملاحظه نمىکردند و چیزى باعث رفع خشمشان نمىشد، تا آنکه حق را حاکم
سازند.
16
امام على علیهالسلام :
کانَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله لَیَسُرُّ الرَّجُلَ مِنْ اَصحابِهِ اِذا رَآهُ مَغْموما بِالْمُداعَبَةِ وَ کانَ صلىاللهعلیهوآله یَقولُ: اِنَّ اللّهَ یُبْغِضُ الْمُعَبِّسَ فى وَجْهِ اِخْوانِهِ؛(17)
هرگاه رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله یکى از اصحاب خود را غمگین مىدیدند، با شوخى او را خوشحال مىکردند و مىفرمودند: خداوند، کسى را که با برادران (دینى) اش با ترشرویى و چهره عبوس روبرو شود، دشمن مىدارد.
17
امام صادق علیهالسلام :
کانَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله یُداعِبُ وَ لا یَقولُ اِلاّ حَقّـا؛(18)
رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله شوخى مىکردند ولى جز حقّ چیزى نمىگفتند.
18
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
خَمْسٌ مِنْ سُنَنِ الْمُرْسَلینَ: اَْلْحَیاءُ وَ الْحِلْمُ وَ الْحِجامَةُ وَ السِّواکُ وَ التَّعَطُّرُ؛(19)
پنج چیز از سنت پیغمبران است: حیا، بردبارى، حجامت کردن، و مسواک و عطر زدن.
19
عن زید بن ثابت:
کُنّا اِذا جَلَسْنا اِلَیْهِ صلىاللهعلیهوآله اِنْ اَخَذْنا فى حَدیثٍ فى ذِکْرِ الآخِرَةِ اَخَذَ مَعَنا و اِنْ اَخَذنا فى ذِکْرِ الدُّنْیا اَخَذَ مَعَنا و اِنْ اَخَذنا فى ذِکرِ الطَّعامِ وَ الشَّرابِ اَخَذَ مَعَنا؛(20)
عن زید بن ثابت: هرگاه با رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله مىنشستیم، اگر در مورد آخرت صحبت مىکردیم، ایشان هم با ماهمان سخن را مىگفتند و اگر در مورد دنیا صحبت مىکردیم، ایشان همچنین مىکردند و اگر در مورد خوردنى و نوشیدنى صحبت مىکردیم، ایشان هم با ما همسخن مىشدند.
20
پیامبر صلىاللهعلیهوآله : اَکْرَمُ اَخلاقِ النَّبیّینَ وَ الصِّدّیقینَ وَ الشُهَداءِ وَ الصّالِحینَ التَّزاوُرُ فِى اللّهِ؛(21)
بزرگوارانهترین اخلاق پیامبران، صدیقین (انسانهاى راستین) شهدا و صالحین، دیدار یکدیگر براى خداست.
21
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
لا یُـبَلِّغُنى اَحَدٌ مِنْکُم عَنْ اَحَدٍ مِن اَصحابى شَیئا، فَاِنّى اُحِبُّ اَنْ اَخْرُجَ اِلَیکُم و اَنَا سَلیمُ الصَّدرِ؛(22)
کسى از شما حق ندارد از هیچ یک از یارانم چیزى به من بگوید؛ زیرا دوست دارم در حالى که چیزى از شما در دلم نیست به سویتان بیایم.
22
امام صادق علیهالسلام :
اِنَّ اللّهَ عَزَّوَجَلَّ لَمْ یَبْعَثْ نَبیّا اِلاّ بِصِدْقِ الْحَدیثِ وَ اَداءِ الاَْمانَةِ اِلَى الْبَرِّ وَ الْفاجِرِ؛(23)
خداوند عزوجل هیچ پیامبرى را نفرستاد، مگر به راستگویى و برگرداندن امانت به نیکوکار و بدکار .
23
امام کاظم علیهالسلام :
اِنَّ رَسولَ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله کانَ اِذا اَتاهُ الضَّیْفُ اَکَلَ مَعَهُ وَ لَمْ یَرْفَعْ یَدَهُ مِنَ الْخِوانِ حَتّى یَرْفَعَ الضَّیْفُ یَدَهُ؛(24)
رسول خدا صلىاللهعلیهوآله هرگاه میهمان داشتند، با او غذا مىخوردند و دست از سفره و غذا نمىکشیدند، تا آنکه میهمان دست از غذا خوردن بکشد.
24
امام على علیهالسلام :
کانَ صلىاللهعلیهوآله لا یَذُمُّ اَحَدا وَ لا یُعَیِّرُهُ وَ لا یَطْلُبُ عَثَراتِهِ وَ لا عَوْرَتَهُ وَ لا یَتَـکَلَّمُ اِلاّ فیما رَجا ثَوابَهُ؛(25)
رسول خدا صلىاللهعلیهوآله ، هرگز بدگویى کسى را نمىکردند، سرزنش نمىنمودند و در پى لغزشها و اسرار دیگران نبودند و [درباره دیگران]، چیزى جز خیر (خوبى) نمىگفتند.
25
داود بن الحصین: فى صِفَةِ النَّبىِّ صلىاللهعلیهوآله کانَ رَجُلاً اَفْضَلَ قَوْمِهِ مُروءَةً وَ اَحْسَنَهُمْ خُلْقا وَ اَکْرَمَهُمْ مُخالَطَةً وَ اَحْسَنَهُمْ جِوارا وَ اَعْظَمُهُمْ حِلْما وَ اَمانَةً وَ اَصْدَقَهُمْ حَدیثا وَ اَبْعَدَهُمْ مِنَ الْفُحْشِ وَ الاَْذى وَ ما رُئِىَ مُلاحیا وَ لا مُماریا اَحَدا حَتّى سَمّاهُ قَوْمُهُ الاَْمینَ لِما جَمَعَ اللّهُ لَهُ مِنَ الاُْمورِ الصّالِحَةِ فیهِ فَلَقَدْ کانَ الْغالِبُ عَلَیْهِ بِمَکَّةَ الاَْمینَ؛(26)
داود بن الحصین: رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله ، از همه قوم خود جوانمردتر، خوشاخلاقتر، خوش برخوردتر، همسایهدارتر، بردبارتر، امانتدارتر، راستگوتر، و از بد زبانى و آزاررسانى به دورتر بودند. هرگز دیده نشد که با کسى پرخاش و مجادله کنند. خداوند صفات پسندیده را در آن حضرت جمع کرده بود، تا جایى که قومش او را امین نامیدند و در مکه غالبا با لقب امین از ایشان یاد مىشد.
26
امام على علیهالسلام :
کانَ النَّبىُّ صلىاللهعلیهوآله اِذا سُئِلَ شَیئا فَاِذا اَرادَ اَنْ یَفْعَلَه ُقالَ: نَعَم وَ اِذا اَراد اَنْ لا یَفْعَلَ سَکَتَ و کانَ لا یَقول لِشَىءٍ لا... ؛(27)
هرگاه از رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله چیزى تقاضا مىشد، اگر ایشان آن را مىخواستند انجام دهند، مىفرمودند: بله و اگر نمىخواستند انجام دهند، سکوت مىنمودند و هیچگاه ایشان براى چیزى نه نمىگفتند.
27
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
اُمِرْتُ اَن آخُذَ الصَّدَقَةَ مِن اَغْنیاءِکُم فَاَرُدَّها فى فُقَراءِکُم؛(28)
من مأمورم که صدقه (و زکات) را از ثروتمندانتان بگیرم و به فقرایتان بدهم.
28
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
اَمَرَنى رَبّى بِسَبْعِ خِصالٍ: حُبِّ المَساکینِ وَ الدُّنُوِّ مِنْهُم و اَنْ أکثِرَ مِن «لا حَوْلَ وَ لا قُوَّةَ اِلاّ بِاللّه» وَ اَنْ اَصِلَ بِرَحِمى و اِن قَطَعَنى و اَن اَنظُرَ الى مَن هُوَ اَسفَلُ مِنّى و لا اَنْظُرَ اِلى مَنْ هُوَ فَوقى و اَن لا یَأخُذَنى فِى اللّهِ لَومَةُ لائِمٍ و اَنْ اَقولَ الحَقَّ وَ اِنْ کانَ مُرّا و اَن لا اَسْاَلَ اَحَدا شَیئا؛(29)
پیامبر صلىاللهعلیهوآله : پروردگارم مرا به هفت خصلت امر نموده است: دوست داشتن بینوایان و نزدیک شدن به آنها، ذکر لا حول و لا قوة الا باللّه را بسیار گفتن، با خویشاوندان رابطه برقرار کردن؛ هر چند آنان قطع رابطه کنند، [و در مسائل مادى]، به پایینتر از خود نگاه کنم نه به بالاتر، در راه خدا سرزنش ملامتگران را به خود نگیرم، حق را بگویم اگر چه تلخ باشد و از کسى چیزى نخواهم.
29
فى المناقب لابن شهر آشوب :
کانَ النَّبىّ صلىاللهعلیهوآله قَبْلَ المَبْعَثِ مَوصوفا بِعِشرینَ خَصلَةً مِن خِصالِ الاَنْبیاءِ لَوِ انْفَرَدَ واحِدٌ بِاَحَدِها لَدَلَّ عَلى جَلالِهِ فَکَیْفَ مَنِ اجْتَمَعَت فیهِ؟! کانَ نَبیّا اَمینا، صادِقا، حاذِقا، اَصیلاً، نَبیلاً، مَکینا، فَصیحا، عاقِلاً، فاضِلاً، عابِدا، زاهِدا، سَخیا، کمیا، قانِعا، مُتَواضِعا، حَلیما، رَحیما، غَیورا، صَبورا، مُوافِقا، مُرافِقا، لَمیُخالِطْ مُنَجِّما وَ لا کاهِنا و لا عَیافا؛(30)
در مناقب ابن شهر آشوب : رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله پیش از مبعوث شدن، بیست خصلت از خصلتهاى پیامبران را دارا بودند، که اگر کسى یکى از آنها را داشته باشد، دلیل عظمت اوست؛ چه رسد به کسى که همه آنها را دارا باشد، آن حضرت پیامبرى امین، راستگو، ماهر، اصیل، شریف، استوار، سخنور، عاقل،
با فضیلت، عابد، زاهد، سخاوتمند، دلیر و با شهامت، قانع، متواضع، بردبار، مهربان، غیرتمند، صبور، سازگار، و نرمخو بودند و با هیچ منجّم (قائل به تأثیر ستارگان)، غیبگو و پیشگویى همنشین نبودند.
30
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
اِنْ قَدَرتَ اَن تُصْبِحَ و تُمسى و لَیْسَ فى قَلبِکَ غَشٌّ لاَِحَدٍ فَافعَل و ذلِکَ مِن سُنَّتى و مَنْ أحیى سُنَّتى فَقَد اَحیانى و مَن اَحیانى کانَ مَعى فِى الجَنَّةِ؛(31)
تا مىتوانى بکوش که صبح و شب در قلبت (حتّى) قصد فریب و نیرنگ کسى نباشد؛ چرا که این از سنّتهاى من است و کسى که سنّتم را زنده کند، مرا زنده کرده است و کسى که مرا زنده کند، در بهشت با من خواهد بود.
31
طبرسى :
... و کانَ مِن فِعْلِهِ صلىاللهعلیهوآله اِذا لَبِسَ الثَّوبَ الجَدیدَ حَمِدَ اللّهَ ثُمَّ یَدعو مِسکینا فَیُعطیهِ القَدیمَ، ثُمَّ یَقولُ: ما مِن مُسلِمٍ یَکسو مُسلِما مِن شَمْلِ ثیابِهِ ـ لا یَکْسوهُ اِلاّ لِلّهِ عزَّوَجَلَّ ـ الاّ کانَ فى ضَمانِ اللّهِ عزَّوَجَلَّ و حِرزِهِ و خَیْرِهِ و اَمانِهِ حَیّا و مَیّتا؛(32)
طبرسى : هر وقت رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله لباس جدیدى مىپوشیدند، خداوند را سپاس مىگفتند و سپس بینوایى را مىخواستند و لباسقدیمشان را به او مىدادند و مىفرمودند:
مسلمانى که فقط براى رضایت خداوند عزوجل، لباس کهنه خود را به مسلمان فقیرى بدهد، تا هنگامى که لباس به تن آن فقیر است، در پناه و خیر و ضمانت خداوند است، چه زنده بماند و چه بمیرد.
32
امام کاظم علیهالسلام : کانَ النَّبىُّ صلىاللهعلیهوآله اِذا اَصْبَحَ مَسَحَ عَلى رُؤوسِ وُلْدِهِ وَ وُلْدِ وُلْدِهِ؛(33) هرگاه صبح مىشد پیامبر صلىاللهعلیهوآله دست نوازش
بر سر فرزندان و نوههاى خود مىکشیدند .
33
پیامبر صلىاللهعلیهوآله : نَحْنُ قَوْمٌ لا نَأکُلُ حَتّى نَجوعَ وَ اِذا اَکَلْنا لا نَشْبَعُ؛(34)
ما قومى هستیم که تا گرسنه نشویم غذا نمىخوریم و تا سیر نشدهایم دست از غذا مىکشیم.
34
امام صادق علیهالسلام :
الاَکْلُ عِندَ اَهلِ المُصیبَةِ مِن عَمَلِ الجاهِلیَّةِ وَ السُّنَّةُ البَعْثُ اِلَیْهِم بِالطَّعامِ؛(35)
غذا خوردن نزد مصیبتزدگان و با خرج آنان، از رفتارهاى جاهلیت است و سنّت پیامبر صلىاللهعلیهوآله فرستادن غذا براى مصیبتزدگان است.
35
پیامبر صلىاللهعلیهوآله :
خَیْرُکُم خَیْرُکُم لِنِسائِهِ و اَنَا خَیْرُکُم لِنِسائى؛(36)
بهترین شما کسى است که براى زنان خود بهتر باشد و من بهترین شما براى زن خود هستم.
36
امام على علیهالسلام :
کانَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله لا یُؤْثِرُ عَلَى الصَّلاةِ عَشاءً وَ لا غَیْرَهُ وَ کانَ اِذا دَخَلَ وَقْتُها کَاَنـَّهُ لا یَعْرِفُ اَهْلاً وَ لا حَمیما؛(37)
رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله چیزى مثل شام و غیر آن را بر نماز مقدم نمىداشتند و هنگامى که وقت نماز مىرسید، گویى که هیچ یک از اهل خانه و دوستان را نمىشناختند.
37
الغزالى فى احیاء العلوم :
کانَ صلىاللهعلیهوآله لا یَجْلِسُ اِلَیهِ اَحَدٌ و هُوَ یُصَلّى اِلاّ خَفَّفَ صَلاتَهُ و اَقْبَلَ عَلَیهِ فَقالَ: اَ لَکَ حاجَةٌ؟ فَاِذا فَرَغَ مِنْ حاجاتِهِ عادَ اِلى صَلاتِهِ؛(38)
هرگاه رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله نماز مىخواندند و کسى نزد ایشان مىنشست، ایشان نماز خود را کوتاه مىکردند و به او رو مىنمودند و مىفرمودند: آیا خواستهاى دارى؟ و بعد از آنکه حاجت او را برآورده مىکردند، به نماز بر مىگشتند.
38
امام رضا علیهالسلام :
اِنّا اَهلُ بَیْتٍ نَرى وَعدَنا عَلَینا دَینا کَما صَنَعَ رَسولُ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله ؛(39) ما اهل بیت، وعدههاى خود را براى خودمان، بدهى و دِین حساب مىکنیم، چنانکه رسول اکرم صلىاللهعلیهوآله چنین مىکردند.
39
امام على علیهالسلام :
کُنّا اِذَا احْمَرَّ الْبَاْسُ وَ لَقِىَ القَومُ الْقَوْمَ اتَّقَیْنا بِرَسولِ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله فَما یَکونُ اَحَدٌ اَقْرَبَ اِلَى الْعَدُوِّ مِنْهُ ؛(40)
وقتى که آتش جنگ بر افروخته مىشد و دو لشکر به هم مىرسیدند، به پیامبر پناهنده مىشدیم و کسى نبود که از آن حضرت به دشمن نزدیکتر باشد.
40
عایشه : ما کانَ خُلْقٌ اَبْغَضَ اِلى رَسولِ اللّهِ صلىاللهعلیهوآله مِنَ الْکَذِبِ وَ مَا اطَّـلَعَ مِنْهُ عَلى شَىْءٍ عِنْدَ اَحَدٍ مِنْ اَصْحابِهِ فَیَبْخَلُ لَهُ مِنْ نَفْسِهِ حَتّى یَعْلَمَ اَنْ اَحْدَثَ تَوْبَةً؛(41)
هیچ صفتى نزد رسول خدا صلىاللهعلیهوآله منفورتر از دروغ نبود و هر گاه مطلع مىشدند یکى از اصحابشان دروغى گفته است، به او بىاعتنایى مىکردند تا آنکه مىفهمیدند توبه کرده است.
1.سوره احزاب، آیه 21.
2.بحارالأنوار، ج 71، ص 382.
3.عیون اخبار الرضا، ج 2، ص 284 .
4.نهج البلاغه، از خطبه 108.
5.کافى، ج 2، ص 240، ح 35 .
6.کافى، ج 2، ص 291، ح 9 .
7.ارشاد القلوب، ج 1، ص 115.
8.امالى طوسى، ص 521.
9.مکارم الاخلاق، ص 350.
10.بحارالأنوار، ج 16، ص 190 .
11.مکارم الاخلاق، ص 19.
12.کافى، ج 1 ، ص 23 .
13.کنزالفوائد، ص 184 .
14.امالى طوسى، ص 229 .
15.مکارم الأخلاق، ص 17 .
16.عیون اخبار الرضا، ج 2، ص 283 .
17.رسائل شهید ثانى، ص 326 .
18.مستدرک الوسائل، ج 8 ، ص 408.
19.نهج الفصاحه، ح 1463 .
20.مکارم الاخلاق، ص 21.
21.دعائم الاسلام، ج 2، ص 106 .
22.مکارم الاخلاق، ص 17 .
23.کافى، ج 1، ص 104، ح 1 .
24.کافى، ج 6، ص 286 .
25.عیون اخبار الرضا، ج 2، ص 284 .
26.الطبقات الکبرى، ج 1 ، ص 121.
27.بحارالأنوار، ج 93، ص 327.
28.مستدرک الوسائل، ج 7، ص 105 .
29.الاصول الستة عشر، ص 75.
30.المناقب لابن شهر آشوب، ج 1، ص 123.
31.سنن ترمذى، ج 4، ص 151.
32.مکارم الاخلاق، ص 36 .
33.عدة الداعى، ص 79.
34.سنن النبى، ص 226.
35.من لایحضره الفقیه، ج 1، ص 182.
36.من لایحضره الفقیه، ج 3، ص 443.
37.مجموعه ورام، ج 2، ص 78.
38.سنن النبى، ص 294.
39تحف العقول، ص 446.
40.مکارم الاخلاق، ص 18.
41.الطبقات الکبرى، ج 1، ص 378.
التماس دعا
برای سلامتی امام زمانمان (عج) صلوات
منبع : پایگاه حدیث نت